Unitonderwijs op De Kustlijn: een andere manier van lesgeven

De Kustlijn gaat per 1 augustus 2022 over op unitonderwijs. Maatwerk, meer instructie en volop aandacht voor het individu. Maar wat is unitonderwijs? Hoe werkt het in de praktijk? En wat gaat er veranderen?

De wereld verandert in hoog tempo en de maatschappij vraagt om andere vaardigheden dan vijftig jaar geleden. Traditioneel onderwijs is het onderwijs dat velen van ons kennen. Eén leraar voor de groep en klassikaal leren. Het uitgangspunt van unitonderwijs is dat de leerling leidend wordt in zijn of haar eigen leerproces. Binnen het unitonderwijs werken kinderen in kleinere groepen op verschillende niveaus, zodat elk kind zich op school optimaal kan ontwikkelen. Zo wordt leren maatwerk.
 
 

Waarom unitonderwijs?
Unitonderwijs draagt op een positieve manier bij aan de talentontwikkeling van kinderen. Alleen of in groepjes werken leerlingen in hun eigen tempo aan opdrachten die zij in het huidige onderwijs ook kennen. Een kind dat goed is in rekenen of taal kan aansluiten bij oudere kinderen, andersom geldt dat leerlingen die moeite hebben met een vak meer instructie kunnen krijgen. Er is meer aandacht voor onderwijs op maat. Geen traditionele klassen maar grotere groepen waarin verschillende leraren, ondersteuners en experts verantwoordelijk zijn voor het leerproces van het kind.

Van klas naar unit
Bij unitonderwijs begint en eindigt de dag zoals de kinderen gewend zijn: in een eigen basisgroep bij een vaste leerkracht. Na het gezamenlijk opstarten, gaan de leerlingen naar hun instructiegroep binnen de unit. Daar komen kinderen uit verschillende leerjaren bij elkaar. De Kustlijn heeft ervoor gekozen om met drie units te werken: unit 1 (groep 1 t/m 3), unit 2 (groep 4 en 5) en unit 3 (groep 6 t/m 8). Een unit op De Kustlijn bestaat uit zo’n veertig á vijftig leerlingen. Binnen zo’n unit worden niveau- of projectgroepjes van vijftien tot twintig leerlingen gevormd. Daarin volgen leerlingen het eigen lesprogramma op hun eigen tempo. 
 

Werkwijze
Leerlingen beginnen de dag met vakken als rekenen, spelling, taal en lezen. Later op de dag is er ruimte voor sociale en creatieve ontwikkeling, gym of wereldoriëntatie. De leraar geeft instructie aan een subgroep. Daarna gaan de leerlingen alleen of in groepjes aan het werk met de stof. Kinderen leren van elkaar en ervaren meer autonomie binnen het unitonderwijs. Uit onderzoek blijkt dat kinderen die in units werken een grotere bereidheid hebben om te leren en meer betrokken zijn. Ook is hun werkhouding beter. Er bestaat geen aantoonbaar verschil tussen unitonderwijs en klassikaal leren bij Cito-scores.

Voordelen van unitonderwijs
• Het kind wordt optimaal uitgedaagd en begeleid;
• Kinderen leren van elkaar. Het samenwerken van leerlingen met verschillende leeftijden, niveaus en interesses bevordert dit;
• Meer individueel maatwerk per kind;
• Kinderen worden dagelijks door verschillende leerkrachten gevolgd.

Extra instructie of verdieping
De leerkrachten maken enkele keren per schooljaar op grond van de (toets)resultaten voor de vakken rekenen, spelling en begrijpend lezen een overzicht waarin de leerlingen zijn ingedeeld in niveaus. De leerkracht weet dus welke groep kinderen behoefte heeft aan extra instructie. Er is ook een groep kinderen die de ene keer wel en de andere keer geen extra instructie nodig heeft.
 

Ieder z’n vak
Leraren staan niet meer de hele dag voor dezelfde groep, maar specialiseren zich in een vakgebied. Voor elk vak, zoals lezen, rekenen en taal, heeft De Kustlijn zo’n vakspecialist in huis. Dat betekent niet dat er een probleem is bij afwezigheid of ziekte: alle leerkrachten zijn bevoegd voor alle vakken. De leerkracht houdt per leerling doorlopend een overzicht bij met resultaten voor de kernvakken. Een kind dat bovengemiddeld presteert met rekenen kan in een groep geplaatst worden met een hoger niveau. Is lezen lastig? Dan krijgt de leerling extra instructie. De leerkracht weet welke groepen of kinderen extra begeleiding nodig hebben. Of juist prima zelfstandig kunnen werken.